Minder jongvee aanhouden vraagt om vaccineren

Jongvee is de toekomst van het bedrijf
Jongvee is de toekomst van het bedrijf

Jongvee is de toekomst van uw bedrijf. De fosfaatregeling heeft behoorlijk invloed op het aantal stuks jongvee in Nederland. Bij de landbouwtelling van afgelopen voorjaar bleek er ten opzichte van het voorgaande jaar maar liefst 16 procent minder jongvee te zijn. Ook de afgelopen maanden is er op veel bedrijven het mes in het aantal aangehouden kalveren gezet.

Deze ontwikkeling leidt ertoe dat u als veehouder steeds minder selectiemogelijkheden heeft. Nu u minder jongvee kunt houden, moet juist ál het jongvee van optimale kwaliteit en optimaal gezond zijn. Goede voeding (inclusief de biestverstrekking), huisvesting, klimaat en weerstand op jonge leeftijd zijn dan ook essentieel.

Snel reageren voorkomt schade

Naast kalverdiarree zijn luchtweginfecties een belangrijke oorzaak van ziekte en uitval onder kalveren.

Houd uw kalveren goed in het vizier en besteed voldoende tijd, naast het voeren, aan het controleren van de gezondheid van de dieren. Hoe sneller er wordt behandeld met het juiste middel (een eerstekeus antibioticum en ontstekingsremmer), des te beperkter de schade.

Impact van ziekte op jonge leeftijd

Luchtweginfecties voorkomen is nog altijd beter dan genezen. Eind 2017 hield MSD Animal health in Nederland een grote enquête onder 8000 melkveehouders met als titel: ‘Vaccineert u tegen longontsteking bij jongvee’.

Uit deze enquête bleek dat ruim 50 procent van de veehouders luchtweginfecties al vóór een leeftijd van 12 weken vaststelt. 33 procent van deze groep ziet de eerste problemen zelfs al voor 8 weken leeftijd.

Longontsteking op jonge leeftijd heeft een enorme impact op de ontwikkeling van het dier. Naast de directe effecten op het kalf, zoals groeistilstand en verminderd dierwelzijn, zijn er ook nadelige effecten op latere leeftijd, bijvoorbeeld minder melkproductie. Een flinke longontsteking beneden de 8 weken leeftijd kan alleen al in de eerste lactatie 500 kg minder melkproductie veroorzaken (bron: Dunn et al, J Dairy Sc, 2018).

Weerstandsniveau van kalveren
Weerstandsniveau van kalveren

Vaccineren helpt

Weerstand is een moeilijk uit te drukken begrip. Voldoende weerstand voorkomt dat een dier ziek wordt.

Weerstand verschilt bij ieder individueel dier en is mede afhankelijk van de biestverstrekking. Na de geboorte van een kalf zal de weerstand langzaam dalen. Als een dier blootgesteld wordt aan ziektekiemen, zal de weerstand weer gaan stijgen.

Uit bovenstaande grafiek blijkt dat vaccineren helpt om het weerstandsniveau van kalveren sneller boven het veilig geachte niveau te krijgen. De rode lijn schetst de afname van de maternale weerstand (de weerstand die het kalf van de moeder meekrijgt). Op een gegeven moment komt die onder het veilig geachte weerstandsniveau. De groene lijn laat zien dat bij zo vroeg mogelijk vaccineren het weerstandsniveau sneller boven het veilig geachte niveau uitkomt dan bij een normale weerstandsopbouw (blauwe lijn).

Met andere woorden: met vaccineren is de risicoperiode (het groene vlak met cijfer 2) korter dan bij een normale weerstandsopbouw (het groene vlak én het grijze vlak).

Vaccineer toekomstige melkkoeien tegen luchtweginfecties

Hoe minder jongvee u aanhoudt, hoe belangrijker de diergezondheid. Tegen de meest voorkomende veroorzakers van luchtweginfectie zou vaccinatie een standaard onderdeel moeten zijn tijdens de opfok. Vaccineer de nieuwe kalveren gedurende het hele jaar; niet alleen tijdens het najaar.  Zo blijft de infectiedruk  laag. Heeft u problemen bij heel jonge kalveren? Overweeg dan om naast uw kalveren ook uw droogstaande koeien te vaccineren.

Vaccinatie resulteert in betere prestaties en een lager gebruik van antibiotica op melkveebedrijven. Kijk daarnaast altijd naar de andere factoren die van invloed zijn op luchtweginfecties: huisvesting, klimaat, voeding, stress. Door alle onderdelen te optimaliseren wordt het resultaat van uw preventieve maatregelen verbeterd. 

Meer weten over vaccinatie tegen luchtweginfecties? Lees dan hier verder.